![\"\"](\"http:\/\/malywielkimowca.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/cisza-przy-stole-scaled.jpeg\")
<\/p>\n\n\n\n<\/p>\n\n\n\n
Do napisania tego tekstu sk\u0142oni\u0142a mnie pewna obserwacja. Wyobra\u017acie sobie eleganck\u0105 restauracj\u0119 w wyremontowanym pa\u0142acu, kt\u00f3ry nale\u017ca\u0142 do r\u00f3\u017cnych w\u0142a\u015bcicieli, by\u0142 rozbudowywany, po II wojnie \u015bwiatowej pad\u0142 \u0142upem radzieckich \u017co\u0142nierzy. W czasie PRL -u s\u0142u\u017cy\u0142 jako szko\u0142a z internatem. Bardzo d\u0142ugo by\u0142 opuszczony, budynek niszcza\u0142, pi\u0119kny park wok\u00f3\u0142 pa\u0142acu zarasta\u0142 krzakami. Na szcz\u0119\u015bcie obecny w\u0142a\u015bciciel doprowadzi\u0142 go do kwitn\u0105cego stanu, teraz znajduje si\u0119 tam elegancki hotel , SPA i restauracja. I w\u0142a\u015bnie ta restauracja b\u0119dzie miejscem, o kt\u00f3rym chcia\u0142abym napisa\u0107. Przepi\u0119kne wn\u0119trza pa\u0142acowe, kryszta\u0142owe \u017cyrandole, \u015bwieczniki, bia\u0142e obrusy, eleganckie nakrycia, dyskretni kelnerzy. Atmosfera i wystr\u00f3j raczej dla doros\u0142ych, nigdzie nie wida\u0107 k\u0105cika dla dzieci, \u017cadnych zabawek, czy kredek przynoszonych do stolika. To miejsce dla par, na spotkania biznesowe, na wyjazd bez dzieci. Tak si\u0119 wydaje, to pierwsze wra\u017cenie. Rozgl\u0105dam si\u0119 po sali i widz\u0119 kilka rodzin z dzie\u0107mi, jest do\u015b\u0107 p\u00f3\u017ano, raczej godziny kolacyjne. Przy sto\u0142ach siedz\u0105 dzieci w r\u00f3\u017cnym wieku, od siedmio -, o\u015bmiolatk\u00f3w do kilkunastolatk\u00f3w. Nast\u0119pnego dnia rano w tym samym miejscu zjadam pyszne \u015bniadanie i nadal obserwuj\u0119 ludzi na sali. Pojawi\u0142y si\u0119 nowe twarze, kolejne rodziny, blisko mnie siedz\u0105 rodzice z \u201ena oko\u201d dwuletnim ch\u0142opcem. Cisza, s\u0142ycha\u0107 tylko pobrz\u0119kiwanie fili\u017canek i sztu\u0107c\u00f3w, przyciszone rozmowy doros\u0142ych, dzieci jakby nie by\u0142o. Tego samego dnia sytuacja powtarza si\u0119 jeszcze przy obiedzie i kolacji. Znowu opr\u00f3cz tych rodzin ze \u015bniadania pojawiaj\u0105 si\u0119 inne , cz\u0119\u015b\u0107 os\u00f3b to doro\u015bli, s\u0105 tak\u017ce nowe dzieci, ludzi coraz wi\u0119cej sala wype\u0142niona prawie do ostatniego stolika. S\u0142ycha\u0107 rozmowy, czasami kto\u015b doros\u0142y si\u0119 za\u015bmieje, z rzadka odzywa si\u0119 dziecko, kelnerzy przyciszonymi g\u0142osami zbieraj\u0105 zam\u00f3wienia od go\u015bci. Ale dzieci nie rozmawiaj\u0105, nie bior\u0105 udzia\u0142u w dyskusjach rodzic\u00f3w przy stole, nie s\u0142ycha\u0107 rodzinnych sprzeczek o zjedzenie sur\u00f3wki z marchewki. Cisza. Dlaczego? Pow\u00f3d jest prosty. Wszystkie dzieci u\u017cywaj\u0105 przy posi\u0142kach urz\u0105dze\u0144 elektronicznych. Dwulatek z du\u017c\u0105 sprawno\u015bci\u0105 pos\u0142uguje si\u0119 telefonem, a mama co jaki\u015b czas podaje mu jedzenie do ust. Dziecko nie obserwuje otoczenia, nie zwraca uwagi na r\u00f3\u017cne d\u017awi\u0119ki, kt\u00f3rych wok\u00f3\u0142 jest mn\u00f3stwo, dziecko nie w\u0105cha jedzenia i zapewne tak\u017ce go nie smakuje. Kilkoro dzieci we wczesnym wieku szkolnym, siedz\u0105cych przy innym stoliku u\u017cywa tablet\u00f3w, ka\u017cdy sw\u00f3j. Tablety zajmuj\u0105 wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 miejsca na stole przed dzie\u0107mi, oczy wpatrzone w ekran, dzieciaki nie s\u0105 nawet zainteresowane wyborem dania z menu. Rozmowa przebiega wy\u0142\u0105cznie mi\u0119dzy doros\u0142ymi uczestnikami obiadu. W pewnej chwili jedna z mam prosi dziewczynk\u0119 o wy\u0142\u0105czenie filmu i od\u0142o\u017cenie urz\u0105dzenia, dziewczynka nie reaguje, wpatruje si\u0119 w ekran. Ponowne zwr\u00f3cenie uwagi spotyka si\u0119 z wyra\u017anym protestem, chocia\u017c dziecko spe\u0142nia w ko\u0144cu pro\u015bb\u0119 mamy. Inne dzieci przy stole, nie upomniane przez swoich rodzic\u00f3w nadal koncentruj\u0105 uwag\u0119 na tabletach, co jaki\u015b czas si\u0119gaj\u0105c widelcem do talerza, bez specjalnego zainteresowania tym, co na nim jest. Obiad odbywa si\u0119 w spokoju przerywany co jaki\u015b czas kr\u00f3tkimi uwagami doros\u0142ych , dzieci by\u0142y obecne wy\u0142\u0105cznie cia\u0142em. M\u0142odsi uczestnicy obiadu ko\u0144cz\u0105 swoje dania, nadal to tablety s\u0105 g\u0142\u00f3wnym celem ich uwagi, jedna z mam zaczyna namawia\u0107 je do wyj\u015bcia na dw\u00f3r. Pogoda tego dnia jest pi\u0119kna, a pa\u0142acowy park zach\u0119ca do zabawy. Mn\u00f3stwo jesiennych li\u015bci, mo\u017cna si\u0119 nimi rzuca\u0107 lub zrobi\u0107 ciekawe bukiety, kilka tajemniczych zak\u0105tk\u00f3w, zwalonych pni i dziuple w starych drzewach zach\u0119caj\u0105 do zrobienia bazy lub kryj\u00f3wki. Dzieci z oci\u0105ganiem wstaj\u0105 od sto\u0142u, oczywi\u015bcie zabieraj\u0105c ze sob\u0105 tablety. Wychodz\u0105 na pa\u0142acowy taras i ponownie uruchamiaj\u0105 urz\u0105dzenia. Li\u015bcie i tajemnicze zak\u0105tki nie maj\u0105 dla nich \u017cadnego znaczenia. Przy stoliku obok siada pan z dw\u00f3jk\u0105 nastoletnich dzieci, mo\u017cna domniemywa\u0107 , \u017ce to ojciec sp\u0119dza czas z dzieciakami, mo\u017ce ma dla nich ma\u0142o czasu i postanowi\u0142 zorganizowa\u0107 dla dzieci ciekawy weekend w pi\u0119knym otoczeniu. Wsp\u00f3lny obiad wydaje si\u0119 by\u0107 idealnym czasem do rozmowy, ale przy tym stole jest cisza. Wszyscy, ca\u0142a tr\u00f3jka jest wpatrzona w ekrany telefon\u00f3w. Kucharz pa\u0142acowy bardzo si\u0119 postara\u0142 , dania s\u0105 ciekawie udekorowane, ma\u0142e dzie\u0142a sztuki, ale nikogo z tej tr\u00f3jki to nie interesuje. Podczas ca\u0142ego obiadu rozmawiaj\u0105 tylko wybieraj\u0105c dania, nie ze sob\u0105 , zwracaj\u0105 si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do kelnera.<\/p>\n\n\n\n
Co wynika z tych obserwacji, wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o, \u017ce to tylko ciekawo\u015b\u0107 i rado\u015b\u0107 z podpatrywania innych. Pewnie troch\u0119 tak, lubi\u0119 ludzi i zawsze s\u0105 oni dla mnie ciekaw\u0105 inspiracj\u0105. Ale najwa\u017cniejsz\u0105 spraw\u0105 , kt\u00f3r\u0105 chcia\u0142am pokaza\u0107 to pewna zmiana cywilizacyjna, do kt\u00f3rej jako ludzko\u015b\u0107 zmierzamy. Czytaj\u0105c r\u00f3\u017cne blogi czy artyku\u0142y o tematyce dzieci\u0119co \u2013 rodzicielskiej ci\u0105gle znajduj\u0119 rozwa\u017cania na temat szkodliwego wp\u0142ywu urz\u0105dze\u0144 elektronicznych na rozw\u00f3j og\u00f3lny, na rozw\u00f3j mowy, na relacje. Rodzice u\u0142atwiaj\u0105 sobie trudn\u0105 rodzicielsk\u0105 prac\u0119 wr\u0119czaj\u0105c dziecku tablet lub sadzaj\u0105c przed telewizorem, kt\u00f3ry cz\u0119sto w\u0142\u0105czony jest przez ca\u0142y dzie\u0144, niezale\u017cnie czy kto\u015b ogl\u0105da jaki\u015b program. D\u017awi\u0119k stale w\u0142\u0105czonego telewizora zoboj\u0119tnia dzieci na s\u0142uchanie d\u017awi\u0119k\u00f3w otoczenia, uwaga s\u0142uchowa nie jest stymulowana, dziecku trudno tak\u017ce rozr\u00f3\u017cni\u0107 d\u017awi\u0119ki mowy. Tablet czy telefon staje si\u0119 podstawow\u0105 zabawk\u0105, bardzo dla dziecka atrakcyjn\u0105, nie wymagaj\u0105c\u0105 od u\u017cytkownika \u017cadnego zaanga\u017cowania, dla rodzic\u00f3w niewyspanych i zm\u0119czonych prac\u0105 staje si\u0119 ko\u0142em ratunkowym, na pocz\u0105tku rzucanym \u201etylko na 15 minut\u201d, potem niepostrze\u017cenie ten czas si\u0119 wyd\u0142u\u017ca. W sieci obserwujemy przera\u017caj\u0105ce filmiki pokazuj\u0105ce nie chodz\u0105ce jeszcze niemowl\u0119ta, kt\u00f3re reaguj\u0105 histeri\u0105 po zabraniu im telefonu. Temat jest bardzo szeroko podejmowany przez r\u00f3\u017cnych terapeut\u00f3w i lekarzy, kt\u00f3rzy obserwuj\u0105 wzrastaj\u0105c\u0105 liczb\u0119 dzieci z problemami rozwojowymi. Nadmierne korzystanie z urz\u0105dze\u0144 elektronicznych przyzwyczaja dziecko do ma\u0142o aktywnego, ubogiego w r\u00f3\u017cnorodne bod\u017ace \u017cycia, dostarcza atrakcyjnej rozrywki bez anga\u017cowania potencja\u0142u intelektualnego. Wywo\u0142uje schematyczne i stereotypowe zachowania, nie wymagaj\u0105ce my\u015blenia i analizowania przyczynowo \u2013 skutkowego. Pytania stawiane przez dzieci s\u0105 powierzchowne, a udzielane odpowiedzi nie wzbudzaj\u0105 zainteresowania. Dzieci przyswajaj\u0105 j\u0119zyk bohater\u00f3w i pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 nim, nie rozumiej\u0105c wszystkich u\u017cywanych s\u0142\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Dzieci maj\u0105 znaczne problemy z mow\u0105 i komunikacj\u0105, kt\u00f3re staja si\u0119 przyczyn\u0105 frustracji, \u0142atwo si\u0119 denerwuj\u0105 i dekoncentruj\u0105. Obserwuje si\u0119 u nich spadek zainteresowania zabaw\u0105, op\u00f3\u017anienie w rozwijaniu r\u00f3\u017cnych umiej\u0119tno\u015bci, zwi\u0105zanych np. z czynno\u015bci\u0105 r\u0105k. Ograniczenie stymulowania wyobra\u017ani skutkuje tym, \u017ce dzieci szybko si\u0119 nudz\u0105, nie s\u0105 w stanie zorganizowa\u0107 sobie w\u0142asnej zabawy, jedynym pomys\u0142em na wsp\u00f3lne sp\u0119dzania czasu z r\u00f3wie\u015bnikami jest tablet lub komputer. Ograniczanie wp\u0142ywu r\u00f3\u017cnorodnych bod\u017ac\u00f3w, zw\u0142aszcza w okresie intensywnego rozwoju, powoduje r\u00f3wnie\u017c problemy z integracj\u0105 sensoryczn\u0105 oraz z rozwojem motorycznym. Ma\u0142o aktywny tryb \u017cycia wywo\u0142uje wady postawy, sprzyja rozwijaniu si\u0119 oty\u0142o\u015bci. Cz\u0119sto podkre\u015bla si\u0119 zgubny wp\u0142yw telewizji na procesy zwi\u0105zane z przyjmowaniem jedzenia. Dzieci skupione na obrazie nie zwracaj\u0105 uwagi na wygl\u0105d, zapach czy smak, cz\u0119sto w nieprawid\u0142owy spos\u00f3b pobieraj\u0105 pokarm, a to z kolei mo\u017ce by\u0107 przyczyn\u0105 powstawania wad wymowy, czy powstania wybi\u00f3rczo\u015bci pokarmowej, kt\u00f3ra mo\u017ce trwa\u0107 d\u0142ugie lata. Niepokoj\u0105ce obserwacje nie dotycz\u0105 tylko zachowania dzieci. Dominacja u\u017cytkowania urz\u0105dze\u0144 elektronicznych wp\u0142ywa r\u00f3wnie\u017c na funkcjonowanie spo\u0142eczne m\u0142odzie\u017cy i doros\u0142ych. M\u0142odzie\u017c cz\u0119sto kontaktuje si\u0119 z r\u00f3wie\u015bnikami wy\u0142\u0105cznie przez portale spo\u0142eczno\u015bciowe, rezygnuj\u0105c z rozm\u00f3w przez telefon lub bezpo\u015brednich spotka\u0144. Spos\u00f3b wypowiadania si\u0119 zmienia si\u0119 na bardzo skr\u00f3towy, podobny w swojej konstrukcji do ograniczonych komunikat\u00f3w pisemnych typu SMS, skutkiem jest zmniejszony zas\u00f3b s\u0142ownictwa, utrata p\u0142ynno\u015bci mowy, liczne deformacje artykulacyjne. Rozlu\u017anieniu ulegaj\u0105 wi\u0119zi mi\u0119dzyludzkie, w\u015br\u00f3d rodziny czy przyjaci\u00f3\u0142, ale tak\u017ce pogorszeniu ulega zdolno\u015b\u0107 komunikacyjna mi\u0119dzy zupe\u0142nie obcymi sobie lud\u017ami. Nie podejmuje si\u0119 wysi\u0142ku rozmowy, wymiany my\u015bli, dyskusji na argumenty, to urz\u0105dzenia staj\u0105 si\u0119 partnerem dialogu.<\/p>\n\n\n\n
Czy kszta\u0142towanie si\u0119 pokolenia obrazowego jest normaln\u0105 zmian\u0105 cywilizacyjn\u0105, technologicznie uzasadnion\u0105, z kt\u00f3r\u0105 nale\u017cy si\u0119 pogodzi\u0107 czy te\u017c za wszelk\u0105 cen\u0119 nale\u017cy zmienia\u0107 nawyki i przyzwyczajenia, nie akceptowa\u0107 prostych rozwi\u0105za\u0144?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Do napisania tego tekstu sk\u0142oni\u0142a mnie pewna obserwacja. Wyobra\u017acie sobie eleganck\u0105 restauracj\u0119 w wyremontowanym pa\u0142acu, kt\u00f3ry nale\u017ca\u0142 do r\u00f3\u017cnych w\u0142a\u015bcicieli, by\u0142 rozbudowywany, po II wojnie \u015bwiatowej pad\u0142 \u0142upem radzieckich \u017co\u0142nierzy. W czasie PRL -u s\u0142u\u017cy\u0142 jako szko\u0142a z internatem. Bardzo d\u0142ugo by\u0142 opuszczony, budynek niszcza\u0142, pi\u0119kny park wok\u00f3\u0142 pa\u0142acu zarasta\u0142 krzakami. Na szcz\u0119\u015bcie obecny w\u0142a\u015bciciel […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-206","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/206","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=206"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/206\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":223,"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/206\/revisions\/223"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=206"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=206"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/malywielkimowca.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=206"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}